Od 29 stycznia 2025 roku obowiązują istotne zmiany w przepisach prawa karnego, które w znaczący sposób wpływają na sytuację kierowców.

Z tego artykułu dowiesz się:

• jakie zmiany w prawie karnym obowiązują od 29 stycznia 2025 roku
• jakie kary grożą kierowcom za nielegalne wyścigi i drifty
• kiedy sąd może orzec dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów
• za co grozi kara więzienia za niebezpieczną jazdę
• jakie kary przewidziano za nielegalne zloty samochodowe
• kiedy możliwa jest konfiskata pojazdu
• jakie kolejne zmiany dla kierowców zaplanowano na 2026 rok

Nowelizacja koncentruje się przede wszystkim na zaostrzeniu kar wobec osób łamiących przepisy ruchu drogowego, zwłaszcza w przypadkach stwarzających poważne zagrożenie dla innych uczestników ruchu.  Czy przepisy dotyczące nielegalnych wyścigów i driftów, na jakie narzekają mieszkańcy Pleszewa (np. parking na ul. Ogrodowej, przy cmentarzu komunalnym, czy nocne "wyścigi" po rynku i okolicach) ustaną?   

Jedną z najważniejszych zmian jest wprowadzenie obowiązkowego, dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dla osób, które nie zastosują się do wcześniej orzeczonego przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów. Przypomnijmy, że sądy najczęściej orzekają zakaz prowadzenia pojazdów wobec kierowców prowadzących pod wpływem alkoholu, zarówno w stanie nietrzeźwości (powyżej 0,5 promila), jak i w stanie po użyciu alkoholu, czyli powyżej dopuszczalnego limitu 0,2 promila.

Kolejne zaostrzenia od 2026 roku

Jeszcze surowsze regulacje zaczną obowiązywać od 29 stycznia 2026 roku. Sąd będzie miał obowiązek orzekania dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów wobec kierowców, którzy:

• spowodują wypadek podczas nielegalnego wyścigu,
• wezmą udział w takim wyścigu jako kierujący pojazdem,
• rażąco przekroczą prędkość oraz zasady bezpieczeństwa ruchu drogowego.

Osoba, która złamie sądowy zakaz prowadzenia pojazdów, będzie musiała dodatkowo zapłacić świadczenie pieniężne na rzecz Fundusz Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości od 10 do 60 tysięcy złotych. W przypadku sprawców wypadków podczas nielegalnych wyścigów lub kierowców, którzy rażąco naruszą przepisy bezpieczeństwa, sąd będzie orzekał świadczenia od 5 do 60 tysięcy złotych.

Więzienie za skrajnie niebezpieczną jazdę

Nowe przepisy Kodeksu karnego przewidują możliwość skazania kierowcy na karę od 3 miesięcy do nawet 5 lat więzienia. Dotyczy to jednak sytuacji, gdy kierujący jednocześnie:

• prowadzi pojazd z rażąco nadmierną prędkością,
• rażąco narusza inne przepisy ruchu drogowego,
• naraża życie lub zdrowie innych osób.

Samo przekroczenie prędkości nie wystarczy więc do uznania czynu za przestępstwo – musi wystąpić jednocześnie poważne zagrożenie dla innych uczestników ruchu.

Surowsze kary za tragiczne wypadki

Nowe przepisy przewidują także ostrzejsze kary dla sprawców wypadków skutkujących śmiercią lub ciężkim uszczerbkiem na zdrowiu, jeśli sprawca:

• brał udział w nielegalnym wyścigu,
• rażąco przekroczył prędkość i zasady bezpieczeństwa,
• złamał wcześniej orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów.

W takich przypadkach grozi kara od roku do 10 lat pozbawienia wolności.

Koniec z nielegalnymi zlotami i wyścigami

Zmiany mają również ograniczyć zjawisko nielegalnych zlotów samochodowych. Spotkania właścicieli pojazdów w liczbie przekraczającej 10 samochodów będą wymagały wcześniejszego zgłoszenia do władz gminy.

Uczestnikom nielegalnych zlotów lub wyścigów w charakterze widzów grozić będzie grzywna do 5 000 zł, a organizatorzy takich wydarzeń zapłacą co najmniej 2 000 zł. Organizacja lub udział w nielegalnym wyścigu jako kierowca może skutkować karą więzienia od 3 miesięcy do 5 lat, a w przypadku tragicznych skutków nawet do 10 lat pozbawienia wolności.

Nielegalny wyścig definiowany jest jako rywalizacja co najmniej dwóch pojazdów w ruchu lądowym lub celowe wprowadzanie pojazdu w poślizg bądź utratę przyczepności podczas spotkań organizowanych bez zezwolenia.

Nowe zasady konfiskaty pojazdów

Nowelizacja doprecyzowuje również przepisy obowiązujące od marca 2024 roku dotyczące przepadku pojazdu. Jeśli kierowca prowadzi pojazd mając od 0,5 do 1,5 promila alkoholu we krwi lub łamie zakaz prowadzenia pojazdów, sąd może orzec przepadek samochodu. Powyżej 1,5 promila przepadek staje się zasadą, chyba że zachodzą wyjątkowe okoliczności.

Usunięto też przepisy dotyczące przepadku równowartości pojazdu, które – jak wskazywał serwis Prawo.pl – uzależniały decyzję głównie od własności i wartości auta. Po zmianach, jeśli przepadek pojazdu nie jest możliwy, sąd może orzec nawiązkę na rzecz Skarbu Państwa od 5 do 500 tysięcy złotych.

Surowsze kary za blokowanie dróg

Za utrudnianie lub tamowanie ruchu drogowego grozić będą wyższe mandaty od 500 do nawet 5 000 zł oraz 8 punktów karnych. W przypadku celowego blokowania dróg, np. podczas nielegalnych zlotów, minimalna kara wzrośnie do 1 000 zł, a sąd może dodatkowo orzec nawiązkę.

Kolejne zmiany już zaplanowane

Na tym jednak nie koniec zmian. W kolejnych miesiącach kierowców czekają następne regulacje:

• od marca 2026 roku utrata prawa jazdy na trzy miesiące za przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h poza obszarem zabudowanym,
• możliwość uzyskania prawa jazdy kategorii B przez 17-latków pod opieką doświadczonego kierowcy,
• od końca marca 2026 roku wysokie kary za driftowanie na drogach publicznych,
• od czerwca 2026 roku brak możliwości redukcji punktów karnych za część wykroczeń poprzez kursy.

Eksperci zwracają uwagę, że niektóre przepisy zwłaszcza dotyczące „rażącego przekroczenia prędkości” nie zostały precyzyjnie zdefiniowane. W praktyce oznacza to, że kwalifikacja czynu jako wykroczenia lub przestępstwa często będzie zależała od oceny funkcjonariusza policji na miejscu zdarzenia. Jedno jest jednak pewne, nowe regulacje mają zdecydowanie zwiększyć odpowiedzialność kierowców i ograniczyć najbardziej niebezpieczne zachowania na drogach.

::news{"type":"see-also","item":"16049"}

::news{"type":"see-also","item":"16079"}

::news{"type":"see-also","item":"15835"}

::news{"type":"see-also","item":"16046"}

::news{"type":"see-also","item":"16043"}

::news{"type":"see-also","item":"16040"}

::news{"type":"see-also","item":"16034"}